nieuws

van ons

Back to basics: contractenrecht en de nietige overeenkomst

Het houdt de gemoederen in Nederland flink bezig; de omstreden mondkapjesdeal. Dit betreft de overeenkomst die opiniemaker Sywert van Lienden sloot met het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. Hoewel hij beweerde zonder winstoogmerk te handelen, via een non-profitorganisatie, blijkt nu dat Van Lienden via een eigen (commerciële) BV de overeenkomst sloot om voor € 100,8 miljoen mondkapjes te leveren aan de overheid. Uit gegevens van de Kamer van Koophandel blijkt dat Van Lienden een commanditaire vennootschap heeft opgericht, die het mogelijk maakt om minimale openheid te bieden over vermogen. Daarin is € 9 miljoen gedeponeerd. Zijn twee compagnons hebben ieder € 5,7 miljoen en € 5,4 miljoen euro verdiend aan de deal.

Binnen de Tweede Kamer wordt met verontwaardiging gereageerd op de overeenkomst. Terwijl de meeste partijen zich beperken tot een moreel oordeel, spreken sommige volksvertegenwoordigers echter hun wens uit voor een nietigverklaring van de overeenkomst. Dit roept natuurlijk een interessante vraag op: wanneer is een overeenkomst nietig?

Nietige overeenkomst

Voor het antwoord op die vraag moeten we terug naar de basis. In Nederland geldt het beginsel van contractvrijheid. Dit houdt in dat men in principe overal overeenkomsten over kan sluiten. Op dat beginsel gelden wel uitzonderingen. Hier komt de nietige overeenkomst de hoek om kijken.

Een overeenkomst die nietig is heeft feitelijk bestaan, maar juridisch niet. Stel, X koopt van Y een stoel. De koopovereenkomst blijkt nietig te zijn. Het gevolg daarvan is dat X de stoel dan nooit heeft gekocht en Y nog eigenaar is, juridisch gezien. X heeft dan recht op terugbetaling van de koopsom en Y heeft recht op teruggave van de stoel.

Nietigheid van een overeenkomst kan om verschillende redenen ingeroepen worden. Dit kan onder andere het geval zijn bij onbepaalbaarheid. Hiervan is sprake wanneer onduidelijk is waar de overeenkomst exact over gaat. Ook kan een overeenkomst nietig zijn indien de inhoud of strekkingin strijd is met de goede zeden of openbare orde. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer de overeenkomst zelf, of het doel ervan, niet acceptabel is volgens de geldende normen en waarden. Denk aan de situatie waarin X aan Y een zakmes verkoopt. Normaliter is dit toegestaan. Als Y echter van plan is om een misdaad te begaan met het mes en X is hiervan vóór de verkoop op de hoogte, dan is sprake van een nietige overeenkomst. Verder kan sprake zijn van nietigheid indien het sluiten van een overeenkomst in strijd is met de wet. Hier draait het om overeenkomsten die de wet specifiek verboden heeft.

Om nietigheid te voorkomen moet een overeenkomst dus i) voldoende bepaalbaar zijn; ii) binnen de grenzen van de wet liggen en iii) mag geen sprake zijn van strijd met de openbare orde of de goede zeden. Denkt u te maken te hebben met een nietige overeenkomst? Of bent u van plan om een overeenkomst op te stellen en wilt u eventuele nietigheid voorkomen? Wij helpen u graag!
 

Heb je vragen over een overeenkomst? Neem dan contact op met Dustin!

of
 

Veel gestelde vragen

Dit houdt in dat een werkgever één maand voor afloop van een contract voor bepaalde tijd schriftelijk moet aangeven op hij tot verlening van het contract wil overgaan en zo ja, tegen welke voorwaarden. Deze aanzegtermijn geldt niet voor contracten met een duur van 6 maanden of korter of als het contract voor de duur van een project is aangegaan. Wordt er helemaal niet aangezegd? Dan moet de werkgever een vergoeding betalen van één maandsalaris. Wordt er niet tijdig aangezegd? Dan moet de werkgever een vergoeding betalen over de periode dat hij te laat heeft aangezegd. Zie ook Aandachtspunten bij contracten voor bepaalde tijd.

Indien je rechtsbijstand nodig hebt, maar hier onvoldoende geld voor hebt, kun je aanspraak maken op gesubsidieerde rechtsbijstand. Dit wordt ook wel een toevoeging genoemd. Het is afhankelijk van wat je verdient, je vermogen, financiële opbrengst van de zaak en de reden dat je rechtsbijstand nodig hebt. Deze wordt ingediend bij de Raad voor Rechtsbijstand. De raad bepaalt vervolgens of je recht hebt op gefinancierde rechtsbijstand en of je nog een eigen bijdrage moet betalen.

Wanneer een ondernemer kansen ziet, wil hij deze vanzelfsprekend graag benutten. Vaak is daarvoor financiering nodig. Bijvoorbeeld voorraadfinanciering en financiering ten behoeve van een nieuw aan te schaffen efficiëntere machine. Uw bank zal op basis van bancaire financieringsnormen uw financieringsverzoek beoordelen.  Belangrijk daarbij is dat de bank voldoende zekerheid krijgt dat het aan u te lenen bedrag terug betaald wordt. De onderliggende waarde van de aan de bank veelal te verpanden inventaris, machines en debiteurenvorderingen worden op voorzichtige percentages ingeschat.

Leasing als financieringsvorm biedt als grote voordeel dat de financierder, de leasemaatschappij, veelal bereid is een substantieel groter percentage (tot 100%) van de specifiek door u gewenste asset, machine, te financieren dan de bank. Logisch, indien u beseft dat bij de leasemaatschappij specifieke kennis aanwezig is omtrent verschillende machines en andere roerende zaken en grip heeft op de waardeontwikkeling (2e hands) en het onderhoud.

Factoring biedt als grote voordeel dat u niet 60-90 dagen of langer op uw debiteuren hoeft te wachten. Factoring biedt de mogelijkheid van bevoorschotting op uw debiteurenvorderingen tot 100%. U maakt aldus uw debiteurenportefeuille liquide en beschikt dus eerder over geld om bijvoorbeeld nieuwe voorraad te kunnen kopen. Bij factoring ‘verkoopt’ u als het ware uw vordering op een debiteur aan een gespecialiseerd factoringbedrijf voor een bedrag dat net iets minder is dan de vordering. Hierdoor wordt de vordering aan u direct voldaan, en verhaalt het bedrijf de vordering weer bij uw oorspronkelijke debiteur. De voordelen hiervan zijn duidelijk: u hoeft niet onnodig lang op uw geld te wachten. Een nadeel is dat u in ruil voor het afdekken van het risico op wanbetaling van uw debiteur, niet het volledige bedrag betaald krijgt. Ook zijn niet alle debiteurenvorderingen en portefeuilles geschikt voor factoring.

Je mag je werknemer drie bepaalde tijd contracten geven in een tijdsbestek van twee jaar. Contracten voor bepaalde tijd worden als opeenvolgend gezien als zij elkaar met tussenpozen van zes maanden of minder opvolgen. Het is raadzaam om één contract voor bepaalde tijd van 7 maanden, gevolgd door twee arbeidsovereenkomsten van 8 maanden aan te bieden. Hierdoor wordt de duur van 24 maanden voor de transitievergoeding niet overschreden en kan er bovendien ook een proeftijd overeengekomen worden.